Vefatından sonra mal varlığının nasıl paylaşılmasını istediğini önceden belirlemek isteyen kişilerin başvurduğu en önemli hukuki yollardan biri vasiyetname oluyor. Miras bırakan, vasiyetname ile taşınmazlarını, parasını, araçlarını ya da diğer mal varlıklarını kimlere bırakmak istediğini açık şekilde belirtebiliyor.
VASİYETNAME TÜRLERİ VE GEÇERLİLİK ŞARTLARI
Türk Medeni Kanunu’na göre vasiyetname resmi vasiyetname, el yazılı vasiyetname ve sözlü vasiyetname olmak üzere üç farklı şekilde düzenlenebiliyor. Bu üç türün de kendine özgü geçerlilik şartları bulunuyor.
Sözlü Vasiyetname Nedir?
Sözlü vasiyetname, miras bırakanın olağanüstü durumlar nedeniyle yazılı veya resmi vasiyetname yapma imkânının bulunmadığı hallerde, son arzularını sözlü olarak iki tanığa açıklaması suretiyle yaptığı vasiyet türüdür.
Sözlü Vasiyetnamenin Şartları Nelerdir?
Sözlü vasiyetnamenin geçerli olabilmesi için Türk Medeni Kanununda öngörülen bazı şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir. Öncelikle, miras bırakanın olağanüstü bir durum içinde bulunması zorunludur. Ölüm tehlikesi, savaş, doğal afet veya iletişim imkânlarının ortadan kalktığı haller bu kapsamda değerlendirilir.
Sözlü Vasiyetname Nasıl Yapılır?
Sözlü vasiyetname, belirli şekil şartlarına bağlı olarak gerçekleştirilen bir işlemdir ve bu sürecin doğru şekilde yerine getirilmesi gerekir. Öncelikle miras bırakan, içinde bulunduğu olağanüstü durum nedeniyle yazılı vasiyetname yapma imkânı bulunmadığından, son arzularını en az iki tanığa aynı anda ve açık bir şekilde açıklamalıdır. Bu beyanın tereddüde yer bırakmayacak şekilde ifade edilmesi önemlidir.
Resmi Vasiyetname Nedir?
Resmi Vasiyetname, Noter Veya Yetkili Memur Tarafından Iki Tanığın Katılımıyla Düzenlenen Vasiyetname Türüdür.
Resmi vasiyetname, miras bırakan kişinin son arzularını resmi bir memur önünde açıklayarak düzenlediği vasiyetname türüdür.
Resmi vasiyetname şu kişiler tarafından düzenlenebilir:
- noter
- sulh hakimi
- kanunen yetkili diğer resmi memurlar
Uygulamada en sık karşılaşılan yöntem, vasiyetnamenin noter huzurunda düzenlenmesidir.
Resmi Vasiyetname Nasıl Yapılır, Şartları Nelerdir?
Vasiyetname düzenlemek isteyen miras bırakan herhangi bir notere giderek vasiyetname düzenleyebilir. Noter istediğiniz şekilde vasiyetnameyi yazar ve okuması için size verir. Okuduğunuz vasiyetname istekleriniz doğrultusunda hazırlanmışsa imzalayabilirsiniz, eğer okuduğunuz metinde hata veya eksiklik bulunuyorsa değiştirilmesini istediğiniz kısımları bildirmeniz gerekir. Miras bırakanın vasiyetnameyi imzalamasından sonra noter de imzasını atar ve düzenleme tarihini yazar.
RESMİ VASİYETNAME ÖRNEĞİ
Aşağıdaki metin, resmi vasiyetnamede kullanılabilecek genel örnek yapıyı gösterir. Kişinin mal varlığı, mirasçıları ve özel durumu farklı olabileceği için resmi işlem öncesinde hukuki destek alınması önemlidir.
RESMİ VASİYETNAME ÖRNEĞİ
Sahibi olduğum Ankara ili, Çankaya ilçesi, ........ Mahallesi,
........ Sokak’ta bulunan ve tapuda ........ pafta, ........ ada,
........ parsel numarasıyla kayıtlı kargir ev vasfındaki gayrimenkulü,
ölümümden sonra istediği gibi kullanmak ve tasarruf etmek üzere;
........ ve ........ oğlu/kızı,
........ doğumlu,
........ T.C. kimlik numaralı
........ ........’a bırakıyorum.
Diğer mirasçılarımdan da bu irademe uymalarını istiyorum.
En son istek ve arzum budur.
Tarih:
Ad Soyad:
İmza:
El Yazısı İle Vasiyetname Nedir?
El yazılı vasiyetname, mirasbırakanın ölümünden sonra hüküm doğurmak üzere düzenlediği, ölüme bağlı tasarruf niteliğinde bir belgedir. Adından da anlaşılacağı üzere bu vasiyetnamenin temel özelliği, baştan sona mirasbırakanın kendi el yazısıyla yazılmış olmasıdır. Türk Medeni Kanunu'nun 538. maddesinde düzenlenen bu vasiyetname türü, noter huzurunda yapılan resmi vasiyetnameden farklı olarak tek başına ve sade biçimde hazırlanabilir.
EL YAZILI VASİYETNAME NASIL HAZIRLANIR, Şartları Nelerdir?
El yazılı vasiyetname, kişinin kendi el yazısıyla hazırladığı başka birinin yazamayacağı vasiyetname türüdür. Bilgisayar veya daktilo kullanılmamalıdır. Yazım hatalarında üstüne tek çizgi çekilmesi yeterlidir; karalama veya daksil kullanılmamalıdır. Şahit gerekmez.
EL YAZILI VASİYETNAME ÖRNEĞİ
Aşağıdaki örnek, el yazılı vasiyetnamenin nasıl kurulabileceğini göstermek amacıyla hazırlanmıştır. Gerçek bir vasiyetnamede metnin tamamının vasiyetnameyi düzenleyen kişi tarafından el yazısıyla yazılması gerekir.
EL YAZILI VASİYETNAME ÖRNEĞİ
Kanuni ikametgahım olan ........ Mahallesi, ........ Sokak,
........ Apartmanı No: .. / .. Çankaya / ANKARA adresindeki dairemde,
hiçbir baskı ve zorlama altında kalmadan, bilincim ve ayırt etme gücüm
yerinde olarak bu vasiyetnameyi düzenliyorum.
Vefatım halinde terekemde yer alacak tüm menkul ve gayrimenkul
mallarımı ........ ........’a bırakıyorum.
Bugün iki bin yirmi dört yılı Aralık ayının üçüncü günü.
03/12/2024
Ad Soyad:
İmza:
SIKÇA SORULAN SORULAR
Çocuğumu mirastan tamamen mahrum bırakabilir miyim?
Vasiyetnameyle bir çocuğu mirastan tamamen çıkarmak her durumda mümkün değil. Çünkü çocuklar, kanuna göre saklı pay sahibi mirasçılar arasında yer alıyor.
Çocuğun mirastan tamamen mahrum bırakılması ancak kanunda belirtilen ağır sebeplerin bulunması halinde gündeme gelebiliyor. Bu durum mirasçılıktan çıkarma olarak adlandırılıyor. Ancak bunun için sebebin açık, ciddi ve vasiyetnamede net şekilde yazılmış olması gerekiyor. Aksi halde saklı payı ihlal eden düzenleme, mirasçı tarafından dava konusu edilebiliyor.
Vasiyetname düzenlerken nelere dikkat edilmeli?
El yazılı vasiyetnamede metnin tamamı miras bırakanın kendi el yazısıyla yazılmalı, tarih ve imza yine el yazısıyla atılmalıdır. Bilgisayarda yazılan ve sadece imzalanan metin, el yazılı vasiyetname için yeterli sayılmaz.
Resmi vasiyetname ise noter, sulh hâkimi veya yetkili resmi görevli önünde düzenlenir. Özellikle taşınmaz, yüksek değerli mal varlığı ya da mirasçılar arasında uyuşmazlık ihtimali varsa resmi vasiyetname daha güvenli bir yol olarak tercih edilebilir.
Noterde vasiyetname düzenlemek için hangi belgeler gerekir?
Noterde vasiyetname düzenlemek isteyen kişinin öncelikle geçerli kimlik belgesi ile başvurması gerekir. Vasiyetnameye taşınmaz, araç veya banka hesabı gibi mal varlıkları dahil edilecekse bunlara ilişkin tapu, ruhsat ya da hesap bilgileri de hazır bulundurulmalıdır.
Noter gerekli görürse, özellikle ileri yaş veya sağlık durumuna ilişkin tereddüt bulunan hallerde sağlık raporu isteyebilir. Bu raporda kişinin hukuki işlem yapmaya ehil olduğunun belirtilmesi önem taşır.
