TOKİ ENGELLİ İNDİRİMİ VAR MI?
TOKİ’ye başvuracak engelli vatandaşların en çok karıştırdığı konu indirim. Önce bunu netleştirmek gerekiyor: TOKİ’de her projede geçerli sabit bir engelli indirimi yok.
Yani engelli raporu olan kişiye konut fiyatından otomatik olarak yüzde 10 veya yüzde 20 indirim uygulanmaz. Engelli vatandaşlara sağlanan temel avantaj çoğu projede ayrı kontenjan ve ayrı kura hakkıdır.
Bazı TOKİ projelerinde düşük peşinat, uzun vade veya sosyal konut fiyatı bulunabilir. Ancak bu avantajlar her zaman engellilere özel indirim anlamına gelmez. Peşinat, taksit, vade ve fiyat bilgisi ilgili projenin satış duyurusunda ne yazıyorsa ona göre uygulanır.

TOKİ ENGELLİ BAŞVURUSU NEREDEN YAPILIR?
TOKİ engelli başvurusu her projede aynı kanaldan alınmayabilir. Bazı projelerde başvuru e-Devlet üzerinden, bazı projelerde ise duyuruda belirtilen Ziraat Bankası veya Halkbank şubeleri üzerinden yapılır.
Bu yüzden başvuru yapmadan önce TOKİ’nin resmi satış sayfasında ilgili proje açılmalı, satış duyurusu okunmalı ve başvuru kanalına bakılmalı. TOKİ satış ekranında projeler il, satış türü ve kategoriye göre listelenir. Satış kategorisi bölümünden Engelli seçilerek açık projeler kontrol edilebilir.
Başvuru öncesi şu bilgiler not edilmeli:
- Başvuru e-Devlet’ten mi, bankadan mı alınacak?
- Engelli kontenjanı var mı?
- Başvuru tarihleri ne zaman?
- Başvuru bedeli ne kadar?
- Kura tarihi ve sözleşme takvimi belli mi?
- Başvuru sonrası belge teslimi isteniyor mu?
TOKİ ENGELLİ İNDİRİM ORANLARI VE HAKLARI NELERDİR?
Engelli başvuru sahiplerine sağlanan asıl hak, çoğu projede ayrı başvuru kategorisi ve kontenjan hakkıdır. TOKİ’nin satış ekranında projeler kategoriye göre listelenirken Engelli seçeneği ayrı olarak yer alır. Bu nedenle başvuru yapılacak projede engelli kontenjanı olup olmadığı, doğrudan satış duyurusundan kontrol edilmelidir.
Engelli vatandaşlara sağlanabilecek başlıca haklar şunlardır:
- Engelli kontenjanından başvuru hakkı
- Ayrı kura kategorisinde değerlendirilme
- Projeye göre başvuru bedeli iadesi
- Sosyal konut fiyatı ve uzun vade imkanından yararlanma
- Dönemsel erken ödeme kampanyası varsa indirimden yararlanma
- Vasi veya velayet durumunda temsilciyle başvuru imkanı
Kontenjan ayrı, erken ödeme indirimi ayrı konudur. Engelli kontenjanından hak sahibi olan kişi, ancak projesi kampanya kapsamındaysa erken ödeme indiriminden yararlanabilir.
%40 RAPOR TEK BAŞINA YETERLİ Mİ?
%40 ve üzeri engelli sağlık kurulu raporu önemli bir şarttır ancak tek başına konut hakkı sağlamaz. TOKİ başvurularında raporun yanında gelir, tapu, ikamet ve daha önce TOKİ’den konut alınıp alınmadığı da kontrol edilir.
Süreli raporu olanların ayrıca dikkat etmesi gerekir. Raporun başvuru ve belge kontrolü sırasında geçerli olması gerekir. Süresi bitmiş rapor, kura sonrası hak kazanılsa bile sorun çıkarabilir.
Başvuru öncesi şu bilgiler kontrol edilmeli:
- Projede engelli kontenjanı var mı?
- Rapor oranı %40 ve üzeri mi?
- Rapor süreli mi, süresiz mi?
- Hane geliri sınırı aşıyor mu?
- Başvuru sahibi, eşi veya çocukları adına konut var mı?
- İkamet şartı aranıyor mu?
- Daha önce TOKİ’den konut alınmış mı?

TOKİ ENGELLİ BAŞVURUSU İÇİN GELİR ŞARTI NASIL HESAPLANIR?
TOKİ sosyal konut projelerinde gelir şartı varsa hesap hane geliri üzerinden yapılır. Bu sınır her projede aynı değildir; İstanbul, büyükşehirler, ilçe projeleri ve açık satışlarda farklı gelir limitleri açıklanabilir.
Gelir hesabında genellikle başvuru sahibinin, eşinin ve hanede düzenli geliri bulunan kişilerin belgelenebilir net aylık gelirleri dikkate alınır.
Hane geliri = Başvuru sahibinin net geliri + eşin net geliri + düzenli kira/emekli/ek gelirler
Örnek hesap:
|
Gelir kalemi |
Tutar |
|
Başvuru sahibinin net maaşı |
42.000 TL |
|
Eşin net maaşı |
28.000 TL |
|
Düzenli kira geliri |
8.000 TL |
|
Toplam hane geliri |
78.000 TL |
Bu örnekte hane geliri 78.000 TL olur. Başvuru yapılacak projede gelir sınırı 75.000 TL olarak açıklanmışsa bu hane şartı aşmış sayılır. Gelir sınırı 85.000 TL ise başvuru gelir yönünden uygun olabilir.
Kredi kartı borcu, ihtiyaç kredisi taksiti veya özel borçlar genellikle gelirden düşülerek hesap yapılmaz. Bu yüzden başvuru öncesi asıl bakılması gereken rakam, projenin duyurusunda yazan hane geliri üst sınırıdır.
SIKÇA SORULAN SORULAR
Engelli kontenjanında kura çıkmazsa genel kuraya girilir mi?
Bu durum proje duyurusuna göre değişir. Duyuruda açıkça belirtilmedikçe engelli kontenjanından başvuran kişinin otomatik olarak genel kuraya aktarılacağı varsayılmamalı.TOKİ başvuru ücreti geri alınır mı?
Kurada hak sahibi olamayanların başvuru bedeli çoğu projede iade edilir. İade tarihi, banka ve yöntem bilgisi ilgili projenin duyurusunda açıklanır.Başvuru geçersiz sayılırsa ücret iade edilir mi?
Hatalı kategori, süresi geçmiş rapor, gelir sınırının aşılması veya tapu kaydı gibi nedenlerde süreç projeye göre değişebilir. Bu yüzden iade şartları başvuru öncesi okunmalı.Engelli kontenjanı özel tasarımlı ev anlamına gelir mi?
Hayır. Engelli kontenjanı genellikle ayrı başvuru ve kura hakkıdır. Dairenin katı, asansör, rampa ve erişim özellikleri proje detaylarından ayrıca kontrol edilmelidir.





