Pek çok kişi, yakınına ev veya arsa devrederken diğer mirasçılar duymasın ya da sorun çıkmasın diye işlemi "satış" olarak gösteriyor. Ancak hukukta "Muris Muvazaası" olarak adlandırılan bu yöntem, aslında elinizdeki tapuyu savunmasız bırakıyor. Aradan 20 yıl geçse bile açılabilen tapu iptal davaları, tüm mülkiyetin kaybına yol açabiliyor. Peki, mülkünüzü korumak için hangi yolu seçmelisiniz?
MURİS MUVAZAASI NEDİR? GERÇEĞİ GİZLEMENİN BEDELİ
Miras bırakanın (muris), aslında bir malını bağışlamak istediği halde, mirasçılarından mal kaçırmak amacıyla tapuda bu işlemi "satış" gibi göstermesine muris muvazaası denir. Hukuk bunu bir "sahtecilik" olarak görür ve gerçek niyet ile resmi işlem uyuşmadığı için işlemi geçersiz sayar.
SATIŞ GÖSTERMENİN RİSKİ: ZAMANAŞIMI YOK!
Eğer bir devir işlemini gerçekte para ödemeden "satış" olarak yaptıysanız sizi bekleyen riskler şunlardır:
Sınırsız Dava Süresi: İşlemin üzerinden 10, 20 hatta 50 yıl geçse dahi mirasçılar dava açabilir.
Tapunun Tamamının İptali: Dava kaybedilirse, devredilen mülkün tamamı miras ortaklığına geri döner; yani tapunuzu tamamen kaybedersiniz.
BAĞIŞ YAPMANIN HUKUKİ AVANTAJI
İşlemi dürüstçe "bağış" (hibe) olarak gösterdiğinizde hukuk sizi daha çok korur:
Tapu İptal Edilemez: "Neden bağışladın?" diyerek tapu iptal davası açılamaz.
Sınırlı Hak Kaybı: Mirasçılar sadece Tenkis Davası açabilir. Bu da mülkün tamamını değil, sadece "saklı payları" (genellikle payın yarısı) kadarlık bir tazminatı kapsar.
Süre Sınırı: Tenkis davaları belirli hak düşürücü sürelere tabidir; ilanihaye dava açılamaz.
Bunu Yapmadan Geçmeyin!
Bir gayrimenkulü gerçekten satın alıyorsanız (akrabanızdan bile olsa), ödemeyi mutlaka banka üzerinden ve açıklama kısmına "ada/parsel bilgisi içeren satış bedeli" yazarak yapın. Eğer para elden verildiyse veya hiç verilmediyse, işlemi asla "satış" olarak göstermeyin. Dürüstlük tapuda en büyük teminattır; "bağış" diyerek devretmek, "satış" yalanına sığınmaktan çok daha güvenli bir limandır!
